 |
plattegrond |
| Noordhorn in GoogleEarth |
Noordhorn, ten noorden van het Van Starkenborghkanaal, is een vredig dorp met
ruim 1600 inwoners. Het is er veel rustiger dan rond 1581, toen er meer dan 2000
soldaten sneuvelden in de strijd tegen de Spanjaarden. Dat gebeurde in het
"Norritsveld" nu nog steeds onder die naam bekend. Hier werd op 30 september
1581 John Norrits, aanvoerder van een Engels regiment in Staatsdienst, door de
Spaanse bevelhebber Verdugo verslagen. Opvallend in het dorpsbeeld zijn de
fraaie molen en de monumentale toren en kerk. De
korenpelmolen van Noordhorn ("Fortuin" uit 1890) werd in 1983 gerestaureerd en
maalt weer. In deze molen worden af en toe exposities gehouden. De N.H. kerk in
Noordhorn, die omstreeks 1280 werd gebouwd, is te bezichtigen. Het
interieur van de kerk is in 2003 gerestaureerd.
De dorpskern van
Noordhorn ligt op dezelfde gast - de hooggelegen zandrug - als het dorp
Zuidhorn. Aangezien de term "horn" oorspronkelijk "hoek" betekent gaat het hier
dus om de noordelijke hoek van deze gast. Deze verhoging is vanaf de
Friesestraatweg nog duidelijk waarneembaar. In het dorp zelf is nog zichtbaar
dat de Hervormde Kerk op het hoogste punt van deze gast is gebouwd. De toren van
de NH Kerk (46 m) is in 1999 gerestaureerd. Daarbij is de kapconstructie
hersteld, de toren opnieuw gevoegd en de leibedekking en het zinkwerk nagekeken.
De toren heeft geen weerhaan maar een paard als windvaan. Als bijzonderheid kan
nog worden opgemerkt dat er een haan op de rug van het paard zit.
Kenmerkend
is de Langestraat met in het centrum het pand van de eeuwenoude dorpsherberg "De
Gouden Leeuw", nu museum, en enkele monumentale woonhuizen. De herberg en 3
woonhuizen vallen onder Monumentenzorg. Aan het begin en het einde van de
Langestraat staan enige fraaie villa's, die destijds door rentenierende boeren
zijn gebouwd. Aan de Rijksstraatweg vindt u twee karakteristieke
arbeiderswoningen, waarvan er één rijkserkend monument is.
In het dorp staat, vlak voordat de Langestraat naar het westen buigt, links een Doopsgezinde Vermaning (= kerkgebouw) uit 1838, dat nu onder monumentenzorg valt. Aan de Noorderweg staat het geboortehuis van de bekende archeoloog professor Albert Egges van Giffen (Noordhorn 14 maart 1884 - Zwolle 31 mei 1973). Hij is internationaal bekend geworden door de opgravingen in de wierde van Ezinge, in de jaren dertig. Toen werd een schat aan gegevens over de bewoningsgeschiedenis van dit wierdedorp boven de grond gehaald. In het museum "Wierdenland" van het even voorbij Oldehove gelegen dorp Ezinge wordt hieraan uitvoerig aandacht besteed. In 1913 werd de heer Van Giffen conservator van het Drents Museum in Assen. Van Giffen, bijgenaamd Spittertien, legde als eerste professional van het museum de wetenschappelijke basis voor het museum. De heer Van Giffen bleef tot 1954. Aan het begin van de Oosterweg in Noordhorn vindt men een appartementencomplex met 23 wooneenheden in een voormalige boerderij (de Sicke Benninghestede). In 1988 werden in de oude dorpsschool, later tricotagefabriek "Paluno", aan de Langestraat 57 een tiental wooneenheden gerealiseerd (thans Torenstraat). Ook Noordhorn heeft omstreeks 1780 een borg gekend, nl. de borg Wolbers, het latere Noordwijk. Op het oude borgterrein ligt nu de door dorpsbelangen beheerde hertenkamp, terwijl aan de Borgweg nog steeds de oude visvijver is te vinden.
Zie ook:
http://www.dorpsbelangennoordhorn.nl
http://www.noordhorn.nu
http://www.Molen-de-Fortuin.nl
