Saaksum kent een beschermd dorpsgezicht vanwege de karakteristieke structuur van het dorp. De fraaie oude toren en kerk staan al eeuwen bovenop de wierde waarop het dorp is gebouwd. De zadeldaktoren van de kerk in Saaksum werd omstreeks 1550 gebouwd. Het kerkje in zijn huidige vorm is gebouwd in 1836. De kerktoren is in 1999 gerestaureerd, waarbij het weerhaantje van nieuw bladgoud is voorzien.

Wierde

Oorspronkelijk besloeg de wierde een oppervlak van circa 10 ha. Waarschijnlijk is het dorp zelfs nog groter geweest. Vanaf 1917 is de wierde echter afgegraven. Terpen en wierden vertegenwoordigen een rijk cultuur-historisch bezit. Jaren geleden telde de provincie Groningen nog 235 wierden. Lange tijd werden de wierden afgegraven vanwege de vruchtbare grond die als bemesting werd gebruikt. Sinds de 10e eeuw boden de dijken immers bescherming tegen de zee en nam langzaam maar zeker de noodzaak van het wonen op wierden af.

Heralmaborg

Tussen de kerk en de Heralmastraat heeft de Heralmaborg gestaan (1546-1583).